In opdracht van het Boven Regionaal Expertise Netwerk Zuid-Holland heeft De Waag in 2024 het Forensisch Specialistisch Team (FST) opgezet en geïmplementeerd. Voor de periode van oktober 2024 tot oktober 2026 is er subsidie verleend om dit project uit te voeren in de regio Haaglanden met sinds november 2025 een uitbreiding naar de regio Holland Rijnland.
Het FST richt zich op jongeren van 12 tot 18 jaar (tot 23 jaar bij Verlengde Jeugdhulp) bij wie sprake is van (ernstige) forensische problematiek en bij wie hulpverlening stagneert. Door het afbouwen van Jeugdzorg Plus instellingen wonen jongeren met forensische problemen steeds vaker in een meer open setting waarin onvoldoende hoog specialistische forensische kennis voorhanden is.
Het doel van FST is om stagnaties te doorbreken, veiligheid te bevorderen en duurzame ontwikkeling van de jongeren mogelijk te maken door middel van specialistische consultatie, ondersteuning en advies aan betrokken hulpverleners.
Het FST is snel inzetbaar, out-reachend, flexibel en baseert zich op wetenschappelijke inzichten uit de forensische psychiatrie. De inzet van FST is zo kort en intensief als mogelijk en zo lang als nodig.
In het eerste projectjaar is een methodisch fundament ontwikkeld dat richting geeft aan de werkwijze van het FST. Belangrijke onderdelen van de methodiek zijn de analyse van de stagnatie, het creëren van een veilig leefklimaat, systemische consultatie, ondersteuning van professionals, traumasensitief en de-escalerend werken. Naast de methodiekontwikkeling is geïnvesteerd in deskundigheidsbevordering van de FST-professionals.
Sinds de start in oktober 2024 heeft het FST 21 casussen opgepakt variërend van korte consultaties tot intensieve begeleiding. Hoewel aanvankelijk de ondersteuningsvragen aan FST gericht waren op het forensisch gedrag van de jongere, bleek tijdens de analyse dat vaak onderliggende factoren een rol speelden. Deze factoren betroffen onder meer stagnerende samenwerkingsrelaties tussen ketenpartners door verschil in visie, handelingsverlegenheid en machteloosheid bij hulpverleners, het creëren van een eenduidige aanpak, de bejegening en motivatie van jongeren, en het meedenken in het perspectief van jongeren wat vaak leidde tot stagnatie.
Hoewel het aantal aanmeldingen lager was dan verwacht, blijkt de meerwaarde van FST breed erkend te worden binnen de keten: hulpverleners voelen zich gehoord en ondersteund, en de samenwerking tussen instellingen is versterkt.
In het tweede jaar ligt de nadruk op:
• Verfijning van de methodiek
• Vergroten van zichtbaarheid en instroom
• Systematische feedbackverzameling
• Scholing en professionalisering
• Versterking van teamstructuur en werkplezier
We zetten in op verdere verdieping en borging van de kwaliteit om zo het verschil te maken en te streven naar een vaste waarde van FST binnen de jeugdzorgketen.
